W ostatnich dniach największa polska giełda kryptowalut znalazła się w centrum poważnego kryzysu zaufania. Piszę ten tekst jako praktyk prawa restrukturyzacyjnego i upadłościowego — nie po to, żeby spekulować, ale żeby wyjaśnić, co faktycznie wiemy, jakie mechanizmy prawne mogą zostać uruchomione i co powinni teraz zrobić klienci oraz wierzyciele giełdy.
—
## Co wiemy na pewno
### Problemy z wypłatami
Od kilku tygodni użytkownicy Zondacrypto zgłaszają opóźnienia w wypłatach środków. Początkowo dotyczyły one bitcoina, a na początku kwietnia 2026 roku zaczęły obejmować również ethereum i inne kryptowaluty. Zarząd giełdy tłumaczy opóźnienia wdrażaniem nowych systemów monitoringu i koniecznością ręcznej weryfikacji transakcji.
### Analiza rezerw
Firma analityczna Recoveris zbadała publiczne portfele giełdy i opublikowała niepokojące dane: średni miesięczny stan BTC na portfelach Zondacrypto spadł z około 55,7 BTC w sierpniu 2024 roku do 0,18 BTC w marcu 2026 roku. Zarząd giełdy odpowiada, że większość środków — ponad 4 500 BTC — przechowywana jest w tzw. zimnych portfelach (cold wallets), odciętych od internetu i niedostępnych dla zewnętrznych analityków. Nie przedstawił jednak publicznie dowodów potwierdzających istnienie tych rezerw.
### Reakcja organów ścigania
Z inicjatywy Prokuratora Generalnego Waldemara Żurka prokuratura podjęła działania w sprawie Zondacrypto. Czynności realizowane są przez Śląski Wydział Zamiejscowy Departamentu ds. Przestępczości Zorganizowanej i Korupcji Prokuratury Krajowej w Katowicach — w ramach istniejącego już śledztwa dotyczącego zaginięcia Sylwestra Suszka, założyciela giełdy BitBay, będącej poprzednikiem Zondacrypto. Równolegle Prokuratura Okręgowa w Katowicach zabezpiecza dokumentację spółki.
### Sytuacja regulacyjna
Zondacrypto jest zarejestrowana w Estonii i prowadzi działalność na podstawie licencji europejskich. Polska Komisja Nadzoru Finansowego nie posiada bezpośrednich uprawnień nadzorczych nad podmiotem zarejestrowanym w innym państwie UE. Unijna regulacja MiCA, która objęłaby giełdy kryptoaktywów kompleksowym nadzorem, nie została dotychczas w pełni wdrożona w Polsce — ustawa o rynku kryptoaktywów była dwukrotnie zawetowana.
—
## Analogia do Cinkciarz.pl — czego uczy poprzedni przypadek
Sprawa Zondacrypto jest w mediach porównywana do upadku kantoru Cinkciarz.pl jesienią 2024 roku. Warto przypomnieć ten precedens, bo wskazuje on na możliwy scenariusz:
W przypadku Cinkciarz.pl trudności z realizacją wypłat były początkowo tłumaczone problemami technicznymi. Następnie KNF cofnęła spółce zezwolenie na świadczenie usług płatniczych z powodu niewłaściwej ochrony środków klientów. Sąd Rejonowy w Zielonej Górze ogłosił upadłość 27 października 2025 roku, a straty klientów oszacowano na ponad 125 mln zł.
Analogia nie jest tożsamością — Zondacrypto działa w innym reżimie regulacyjnym i ma inną strukturę właścicielską. Ale mechanizm utraty płynności przy jednoczesnym zapewnianiu klientów o bezpieczeństwie środków jest podobny.
—
## Jakie mechanizmy prawne mogą zostać uruchomione
Jako doradca restrukturyzacyjny z wieloletnim doświadczeniem w podobnych sprawach, wskazuję trzy scenariusze, które mogą zostać uruchomione w zależności od dalszego przebiegu wydarzeń:
**Zarząd przymusowy** — jeśli prokuratura ustali, że majątek spółki jest zagrożony działaniami zarządu lub właścicieli, sąd może na wniosek prokuratora ustanowić zarządcę przymusowego. Jego zadaniem byłoby przejęcie kontroli nad majątkiem, zabezpieczenie dokumentacji i aktywów oraz bieżące prowadzenie działalności pod nadzorem sądu.
**Zabezpieczenie mienia** — w ramach postępowania karnego prokuratura może wnioskować o zabezpieczenie majątku spółki jeszcze przed formalnym postawieniem zarzutów. To narzędzie służy ochronie środków przed ewentualnym wyprowadzeniem.
**Postępowanie upadłościowe** — jeśli spółka rzeczywiście utraciła płynność i nie jest w stanie regulować zobowiązań wobec klientów, właściwym rozwiązaniem może okazać się złożenie wniosku o ogłoszenie upadłości. Kluczowym pytaniem jest właściwość sądu — Zondacrypto jest zarejestrowana w Estonii, co komplikuje kwestię jurysdykcji.
—
## Co powinni teraz zrobić klienci
Jeśli posiadasz środki na platformie Zondacrypto, poniższe kroki są zasadne niezależnie od tego, jak sprawa się potoczy:
Po pierwsze, udokumentuj swój stan konta. Zrób zrzuty ekranu salda, historii transakcji i wszelkiej korespondencji z obsługą klienta. Dokumentacja będzie niezbędna w ewentualnym postępowaniu sądowym lub upadłościowym.
Po drugie, złóż formalne zlecenie wypłaty i zachowaj potwierdzenie jego złożenia wraz z datą. Jeśli wypłata nie zostanie zrealizowana w rozsądnym terminie, masz podstawę do dochodzenia roszczeń.
Po trzecie, rozważ złożenie zawiadomienia o możliwości popełnienia przestępstwa do prokuratury. Nie musisz tego robić natychmiast, ale warto wiedzieć, że taka możliwość istnieje.
Po czwarte, jeśli jesteś wierzycielem instytucjonalnym lub Twoje środki są znaczące, skonsultuj się z prawnikiem specjalizującym się w prawie restrukturyzacyjnym i upadłościowym. Im wcześniej zaczniesz działać, tym lepiej zabezpieczone będą Twoje interesy w ewentualnym postępowaniu.
—
## Czego nie wiemy
Uczciwe omówienie tej sprawy wymaga wskazania tego, czego nie wiemy. Nie wiemy, czy rezerwy zimnych portfeli rzeczywiście istnieją w deklarowanej przez zarząd wysokości — te portfele są z natury niedostępne dla zewnętrznych analityków. Nie wiemy, czy opóźnienia w wypłatach mają charakter techniczny i przejściowy, czy są symptomem głębszych problemów z płynnością. Nie wiemy, jakie są wyniki czynności prokuratorskich — postępowanie jest na wczesnym etapie. Wstrzymuję się więc od prognozowania scenariuszy, które nie wynikają z ustalonych faktów.
—
## Podsumowanie
Sytuacja Zondacrypto jest poważna i zasługuje na uwagę. Trwające tygodniami opóźnienia w wypłatach, zaangażowanie prokuratury i brak publicznie weryfikowalnych danych o rezerwach to sygnały, których nie należy ignorować. Jednocześnie — póki nie poznamy wyników czynności prokuratorskich i ewentualnych decyzji organów regulacyjnych — należy zachować powściągliwość w ocenach.
Klientom giełdy rekomenduje się przede wszystkim działania dokumentacyjne i zabezpieczające. Wierzycielom instytucjonalnym — kontakt z doradcą prawnym już teraz, zanim postępowanie ewentualnie przyspieszy.
Będę na bieżąco śledzić rozwój tej sprawy i aktualizować ten wpis w miarę pojawiania się nowych potwierdzonych informacji.
—
*Dariusz Kwiatkowski jest radcą prawnym i kwalifikowanym doradcą restrukturyzacyjnym, Managing Partnerem kancelarii Kwiatkowski & Wspólnicy w Warszawie. Autor komentarza do ustawy Prawo restrukturyzacyjne oraz dwóch innych publikacji z zakresu prawa restrukturyzacyjnego i upadłościowego (Wolters Kluwer). Kontakt: d.kwiatkowski@kwiatkowskilegal.pl*
*Niniejszy wpis ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.*
Zobacz więcej z kategorii: Aktualności